محمد على آزاد كشميرى

259

نجوم السماء في تراجم العلماء ( فارسي )

به محقق بحرانى آورده كه : « از جملهء تلامذهء شيخ سليمان مذكور ، شيخ اوحد امجد اوّاه « 1 » شيخ احمد بن شيخ عبد اللّه بلادى بود . و شيخ احمد بن عبد اللّه با وجود فضل و منزلتى كه داشت در غايت انصاف و حسن اوصاف و فروتنى و پرهيزكارى و تقوا و مسكنت بود . احدى را در زمرهء علما مثل او به اين صفات نديده‌ام . وفاتش در چهاردهم ماه رمضان سنهء يك‌هزار و يك‌صد و سى و هفت ( 1137 ) هجرى واقع شد . من به مجلس درس او حاضر شده‌ام و مقابلهء شرح لمعه به خدمتش نموده‌ام . شيخ عبد اللّه بن شيخ على بلادى كه ذكرش ان‌شاءاللّه مىآيد هم از تلامذهء شيخ سليمان مذكور بود و به‌سوى همين جماعت تلامذه‌اش رياست بلاد بحرين بعد از او بلكه در زمان او منتهى شد كه مشهورترين آنها پدرم و محدث شيخ عبد اللّه بن صالح بحرانى بودند » . انتهى نقلا من كلام الشيخ يوسف البحرانى . 103 ) الشيخ عبد اللّه بن على « 2 » البلادى البحرانى [ - 1148 ه . ق ] : « 3 » منسوب است به‌سوى بلاد كه قريه‌اى از قريه‌هاى بحرين است . از جملهء اساتذهء شيخ يوسف بحرانى و تلامذهء شيخ سليمان بن عبد اللّه بود چنان‌كه شيخ يوسف در اجازهء خود آورده و گفته كه شيخ عبد اللّه مذكور ، عالم فاضل بود و در ساير علوم خصوصا در علم حكمت و منقولات . از تصانيف او است : رساله در علم كلام ، رسالهء ديگر هم در علم كلام كه آن را از براى شيخ احمد بن شيخ الاسلام نوشته بود ، و رساله در مسئلهء نفى جزء لا يتجزى ، و رساله در علم نحو ، و شرح رسالهء استادش شيخ سليمان در علم منطق كه ناتمام مانده ، و رساله در واجب شدن جهاد با دشمن دين با غيبت امام ، و رساله در عدم ثبوت دعوى بر ميت به يك شاهد و يمين ، پدر شيخ يوسف بحرانى ردّ آن رساله كرده و به خلاف آن قائل گرديده كما صرّح به فى اجازته . وفات شيخ عبد اللّه مذكور در بلدهء شيراز در سال جلوس طاغى باغى نادر شاه واقع شد و اين واقعه در سال هزار و يك‌صد و چهل و هشت ( 1148 ) هجرى اتفاق افتاد . شيخ يوسف بحرانى آورده كه من در آن ايام در شيراز امامت نماز جمعه و جماعت آنجا را داشتم ، لكن چون شيخ عبد اللّه مذكور براى اصلاح مقدمات بلاد بحرين كه به‌سبب استيلاى اعراب ، مورد فساد و خراب بود وارد شيراز شد ، من او را در نماز مقدم داشتم زيراكه او شيخ و استاد من بود . پس بعد از چند روز در آنجا وفات يافت و در قبهء منورهء سيد احمد بن حضرت امام موسى كاظم - عليه السلام - كه مشهور به « شاه چراغ » است مدفون شد . گويا به مصداق حديث تربت كه مشهور است اتفاق آمدن او در آن بلده شده بود يعنى خمير

--> ( 1 ) - اوّاه - بسيار آه‌كننده از ترس خداى ( ترجمان علامهء جرجانى به نقل از لغت‌نامهء دهخدا ) . ( 2 ) - در چاپى : « عبد اللّه بن احمد » . ( 3 ) - طبقات اعلام الشيعة ، ص 453 ، لؤلؤة البحرين ، ص 72 .